Denetim sırasında çekilen görüntülerde hayvanların kesildikten sonra ahırda askıya alındığı, dışarıda ise karkas ve kesim atıklarının bir römork üzerinde açık şekilde bırakıldığı görüldü.

Kesimlerin günlerdir sürdüğü düşünülüyor

NVWA yetkilileri, alandaki yoğun atık miktarına bakarak kesimlerin yalnızca o günle sınırlı olmadığını, birkaç gündür devam etmiş olabileceğini değerlendiriyor. Ayrıca müşterilerin sipariş üzerine koyun kestirmiş olabileceği ihtimali üzerinde duruluyor.

Çiftlik sahibi ve kesime katılan kişiler hakkında tutanak tutulduğu ve haklarında yasal işlem başlatıldığı bildirildi.

“Kurban Bayramı ile bağlantı yok” açıklaması

NVWA sözcüsü yaptığı açıklamada olayın Kurban Bayramı ile bağlantılı olduğuna dair bir bulgu bulunmadığını belirtti. Yetkililer, bayram döneminin henüz gelmediğine dikkat çekerek soruşturmanın sürdüğünü ifade etti.

Ancak kurum, bayram yaklaşırken vatandaşlara şüpheli kesim faaliyetlerini bildirme çağrısı yaptı. Geçtiğimiz yıl da benzer bir dönemde Kuzey Limburg’da kaçak bir kesim noktası ortaya çıkarılmıştı.

Hem hayvanlar hem tüketiciler için risk

Yetkililer, kaçak kesimlerin ciddi riskler taşıdığına dikkat çekti. Resmi mezbahalarda hayvan refahı, hayvan sağlığı ve gıda güvenliği sıkı şekilde denetlenirken, yasa dışı kesimlerde bu kontrollerin tamamen ortadan kalktığı vurgulandı.

Hollanda’da bayıltmadan ve izinsiz hayvan kesmenin cezası 103 bin euroya kadar çıkabiliyor. Ayrıca sorumlular 6 yıla kadar hapis cezasıyla da karşı karşıya kalabiliyor.

#Hollanda #hollandahaberleri.  #sondakika.     #holladapostası       #mezbaha.   #ceza    #sağlık #koyun.  #kurbanbayramı.   #baskın  #kaçakkesim

Yoğun spor yapanlarda ritim bozukluğu daha sık görülebiliyor

Araştırmaya göre özellikle 5 ila 10 yıl boyunca yüksek tempolu spor yapan kişilerde kalp ritim bozukluğu ve koroner damar kireçlenmesi daha sık ortaya çıkabiliyor.

Çalışmada yer alan araştırmacı Thijs Eijsvogels, yoğun sporun yanlış anlaşılmaması gerektiğini belirterek şu açıklamayı yaptı:

“Kalp atışının ve nefesin belirgin şekilde arttığı, spor yaparken rahatça konuşamayacağınız seviyedeki aktivitelerden söz ediyoruz.”

Uzmanlar bunun tek seferlik değil, yıllarca sürdürülen yüksek yoğunluklu spor için geçerli olduğunun altını çiziyor.

Sağlık kazancı haftada 3–5 saat arası zirveye ulaşıyor

Uzmanlara göre spor genel olarak sağlığı koruyor ve erken ölüm riskini azaltıyor. Ancak belirli bir noktadan sonra ek fayda sınırlı kalabiliyor.

Gezondheidsraad (Hollanda Sağlık Konseyi) haftada en az 150 dakika orta yoğunlukta hareket öneriyor.

Araştırmacı Eijsvogels bu konuda şöyle konuştu:

“Haftada 3 ila 5 saat spor yaptığınızda sağlık açısından en yüksek faydaya ulaşıyorsunuz. Bunun üzeri ekstra avantaj sağlamayabiliyor.”

Performans düşüşü önemli bir uyarı olabilir

Yoğun spor yapan kişilerde kalp-damar hastalıklarının belirtileri farklı ortaya çıkabiliyor. Uzmanlara göre en dikkat çekici işaretlerden biri aniden performans düşmesi.

Örneğin spor sırasında daha önce rahat yapılan tempoya çıkamamak veya spor saatinde kalp ritmi bozukluğu uyarıları görülmesi risk sinyali olabilir.

Uzmanlardan 5 yılda bir kontrol çağrısı

Araştırmacılar özellikle 35 yaş üstü yoğun spor yapanlara düzenli sağlık kontrolü öneriyor. Buna göre:

• tansiyon
• kolesterol
• kan şekeri

gibi risk faktörlerinin en az 5 yılda bir kontrol edilmesi tavsiye ediliyor.

Eijsvogels, spor yapan kişilerde bu değerlerin çoğu zaman ciddiye alınmadığını belirterek uyardı:

“Spor yapıyorsun, haftada kilometrelerce bisiklet sürüyorsun, maratona hazırlanıyorsun diye risklerin yok sayılması doğru değil. Değerler yüksekse mutlaka önlem alınmalı.”

Uzmanlara göre doğru dozda spor hâlâ sağlığın en güçlü koruyucularından biri olmaya devam ediyor; ancak özellikle orta yaş sonrası bilinçli ve kontrollü egzersiz hayati önem taşıyor.

Uzun Süreli Hastalık İzinlerinin Üçte Biri 55 Yaş ve Üstü

Arbo Unie Yönetim Kurulu Başkanı Joke Boonstra, uzun süreli hastalık izinlerinin en az üçte birinin 55 yaş üzeri çalışanlardan kaynaklandığını belirtti.

Boonstra’ya göre bu yaş grubunda en sık görülen sorunlar psikolojik rahatsızlıklar. Özellikle stres kaynaklı problemler öne çıkarken, kas-iskelet sistemi hastalıkları da önemli bir risk oluşturuyor.

Uzmanlar, yaşam süresi uzamasına rağmen sağlıklı çalışma süresinin aynı hızda artmadığına dikkat çekiyor. Özellikle 65 yaş üstü çalışanların altı haftadan uzun süren hastalık izinlerine daha sık başvurduğu belirtiliyor.

Hükümetin Planı Tartışma Yarattı

Hollanda hükümeti, emeklilik sistemi Devlet Temel Emeklilik Yasası (AOW) kapsamında yaş sınırını yükseltmeyi hedefliyor. Ancak uzmanlara göre mevcut tablo, çalışanların daha uzun süre sağlıklı şekilde çalışabilmesi için ek önlemler alınması gerektiğini gösteriyor.

Daha önce sosyal güvenlik kurumu UWV de emeklilik yaşının daha hızlı artırılmasının, daha fazla kişinin iş göremezlik statüsüne geçmesine yol açabileceği uyarısında bulunmuştu.

Hollanda’da hâlihazırda 900 binden fazla kişi iş göremezlik ödeneği olarak bilinen WIA kapsamında destek alıyor. Bu gruba yeni katılanların en yüksek oranı ise 55 yaş üstü çalışanlardan oluşuyor.

“Önleyici Politikalar Şart”

Boonstra, hükümetin hedefinin gerçekleşebilmesi için işyerlerinde sağlığı koruyucu önlemlerin artırılması gerektiğini vurguladı:

“Eğer Hollanda çalışanların daha uzun süre iş hayatında kalmasını istiyorsa, onların sağlıklı kalmasını sağlayacak yatırımları da artırmak zorunda. Emeklilik yaşı yükseltilebilir, ancak bunun için hastalık izinlerini önleyici politikalar şart.”

Uzmanlar, aksi halde artan emeklilik yaşı hedefinin uygulamada ciddi zorluklarla karşılaşabileceğine dikkat çekiyor.

Hollanda’nın önemli şehirlerinden Rotterdam’da sağlık altyapısını güçlendirecek yeni bir yatırım daha tamamlandı. Acibadem International Medical Center, Rotterdam-Zuid bölgesinde yer alan De Brug binasında hizmete girecek yeni hastanesiyle bölgedeki artan sağlık ihtiyacına yanıt vermeyi hedefliyor.

Yeni hastane, 7 Nisan itibarıyla hasta kabulüne başlarken, resmi açılış töreni 21 Mayıs’ta Rotterdam Belediye Başkanı Carola Schouten’un katılımıyla gerçekleştirilecek.

Bölgedeki sağlık ihtiyacına güçlü yanıt

Yetkililer, yeni merkezin özellikle ortopedi, omurga cerrahisi ve radyoloji alanlarında hizmet vereceğini açıkladı. Hastanede ayrıca ileri düzey tanı hizmetleri, poliklinik muayeneleri ve cerrahi operasyonlar gerçekleştirilecek.

Yeni yatırımla birlikte Rotterdam ve çevresinde yaşayan hastaların uzun bekleme süreleri yaşamadan kaliteli sağlık hizmetine erişmesi hedefleniyor.

“Amsterdam’da başlayan yolculuk Rotterdam’da büyüyor”

Merkezin Genel Müdürü Koray Yuruk, açılışa ilişkin yaptığı açıklamada dikkat çeken ifadeler kullandı:

“Amsterdam’da başlayan yolculuğumuzu Rotterdam’da büyütüyoruz. Amacımız; yüksek kaliteli, sigorta kapsamında ve herkes için erişilebilir sağlık hizmetini uzun bekleme süreleri olmadan sunmak. Sağlık ihtiyacının yüksek olduğu ve inovasyon gücü güçlü bir şehirde bu yatırımı hayata geçirmek bizim için ayrı bir gurur.”

Küresel sağlık devinin parçası

Acibadem Healthcare Group bünyesinde faaliyet gösteren merkez, dünyanın en büyük uluslararası sağlık zincirlerinden biri olan IHH Healthcare Berhad çatısı altında yer alıyor.

Acıbadem Healthcare Group’un 18 ülkede 29 hastane ve 15 tıp merkezi bulunuyor. Rotterdam’daki yeni yatırım ise grubun Hollanda’daki büyüme stratejisinin önemli adımlarından biri olarak değerlendiriliyor.

Hollanda’da Alzheimer Vakaları Artıyor

Günümüzün en yaygın ve zorlu sağlık sorunlarından biri olan Alzheimer, Hollanda’da da her yıl daha fazla kişiyi etkiliyor. 2022 verilerine göre ülkede yaklaşık 290 bin demans hastası bulunuyor ve bu sayının 2040 yılına kadar iki katına çıkması bekleniyor. Özellikle Türk ve Fas kökenli topluluklar arasında son 10 yılda demans vakalarının üç kat arttığı belirtiliyor.

Kişisel Bir Hikâyeden Toplumsal Farkındalığa

Semih Gürbüz’ün bu projeye başlamasında kişisel bir neden yatıyor. Yaklaşık 15 yıl önce babaannesine 60’lı yaşlarında demans teşhisi konuldu ve hastalık hızla Alzheimer’a dönüştü. Gürbüz, “Babaannemin hastalığı kısa sürede Alzheimer’a evrildi. Biz de bu süreçte yeterli bilgiye sahip değildik. Yaşadığımız çaresizlik hâlâ kalbimde bir yara olarak duruyor” dedi.

Gürbüz, yolculuğu yalnızca bireysel bir hedef değil, toplumsal farkındalık yaratacak bir girişim olarak gördüğünü ifade etti.

Aylar Süren Hazırlık

Yaklaşık altı yıldır bu yolculuğun hayalini kurduğunu belirten Gürbüz, “Hava koşulları uygun olduğunda şehirden şehre 80 ila 100 kilometre arasında antrenman yapıyorum. Kondisyonumu korumak için ayrıca düzenli spor yapıyorum” diye konuştu.

Nisan ayında yola çıkmayı planlayan Gürbüz, iki ay sürecek yolculuk boyunca yedi ülkeden geçerek İstanbul’a ulaşacak. Yol boyunca mekanik arızalar ve konaklama sorunları gibi olası risklere karşı hazırlıklı olduğunu söyledi.

Bağışlar Doğrudan Araştırmalara Gidiyor

Gürbüz, yolculuk süresince toplanacak bağışların doğrudan Hollanda Alzheimer Vakfı'na aktarılacağını vurguladı. “En büyük dileğim, yolculuk boyunca toplanacak bağışların araştırmalara aktarılması ve bilimsel çalışmalara katkı sunması” dedi.

Sosyal medya ve bağış sayfası aracılığıyla hem bireysel hem de kurumsal bağışçılara çağrıda bulunan Gürbüz, Alzheimer’ın sadece yaşlıların değil, toplumun ortak sorunu olduğunu belirtti.

“Erken teşhis ve bilinçli hazırlık hayat kurtarır. Bu yolculuk sadece bir bisiklet turu değil, Alzheimer’a karşı bir farkındalık hareketidir” diye sözlerini tamamladı.

“CİDDİLEŞMESİNİ BEKLEMEYİN” MESAJI VERİLDİ
Programda konuşmacı olarak yer alan uzman Kübra Kara, Kara Clinic’in kuruluş sürecini, yürütülen destek çalışmalarını ve bireylere sunulan rehberlik hizmetlerini anlattı. Katılımcılarla yapılan sohbetlerde özellikle stresin beden üzerindeki etkileri ve fiziksel rahatsızlıkların zihinsel sağlığa yansımaları ele alındı.

Seminerde verilen en dikkat çekici mesaj ise “Sorunlar büyümeden destek alın” çağrısı oldu. Kara, terapist ya da psikoloğa yalnızca kriz dönemlerinde değil, koruyucu ve önleyici destek amacıyla da başvurulabileceğini vurguladı.

RAMAZAN BULUŞMASINDA SICAK ORTAM 
Etkinliğin Ramazan bayramının son dönemine denk gelmesi programa ayrı bir anlam kattı. Katılımcı kadınların hazırladığı ikramlar eşliğinde gerçekleşen buluşmada samimi ve güçlü bir dayanışma ortamı oluştu.

Organizatörler, programa katılan kadınların sosyal dayanışma ve farkındalık çalışmalarındaki aktif rolünün gurur verici olduğunu belirterek, benzer etkinliklerin önümüzdeki dönemde de devam edeceğini açıkladı.

Beslenme uzmanları, “Bir ay oruç tuttum artık rahatım” düşüncesiyle kontrolsüz yemek yemenin en sık yapılan hatalardan biri olduğuna dikkat çekiyor. Çünkü Ramazan sonrası dönem, aslında metabolizmanın yeniden dengelenmesi gereken en hassas zamanlardan biri olarak görülüyor.

Özellikle şerbetli tatlılar, hamur işleri ve sık yapılan ikramlar kan şekerinde ani dalgalanmalara neden olabiliyor. Bu da hem enerji düşüşüne hem de mide rahatsızlıklarına yol açabiliyor.

Peki bayramda hem sofraların keyfini çıkarıp hem de formu korumak mümkün mü? Uzmanlara göre cevap “evet”.

1- Bayram sabahına hafif kahvaltıyla başlayın

Ramazan boyunca sahura alışan vücudu bayram sabahı ağır kahvaltılarla yormamak gerekiyor. Uzmanlar, kızartmalar ve yağlı şarküteri ürünleri yerine hafif ama dengeli bir kahvaltı öneriyor.

Diyetisyenlere göre bayram sabahında:

yumurta

az tuzlu peynir

zeytin

bol yeşillik

tam tahıllı ekmek

tercih edilmesi kan şekeri dengesini korumaya yardımcı oluyor.

2- Tatlıyı reddetmeyin ama porsiyonu küçültün

Bayram ziyaretlerinde tatlı ikramlarını tamamen reddetmek yerine porsiyon kontrolü yapmak daha sağlıklı bir yaklaşım olarak öne çıkıyor.

Uzmanlar tatlı tüketimi için şu önerileri veriyor:

Tatlıyı aç karnına yemeyin

Yemekten 1–2 saat sonra tüketin

Yanına yoğurt, ayran veya çiğ kuruyemiş ekleyin

Bu yöntemler şekerin kana karışma hızını yavaşlatıyor ve insülin dengesini korumaya yardımcı oluyor.

3- Çay ve kahve suyun yerini tutmaz

Ramazan boyunca sınırlı saatlerde tüketilen suyun bayramla birlikte artırılması büyük önem taşıyor. Uzmanlara göre çay ve kahve tüketiminin artması vücutta su kaybına neden olabiliyor.

Bu nedenle her kahve fincanının yanında bir bardak su içilmesi öneriliyor. Gün boyu yeterli su tüketimi hem sindirimi destekliyor hem de iştah kontrolüne katkı sağlıyor.

4- Bayram ziyaretlerini yürüyüşe çevirin

Ramazan ayında azalan fiziksel hareketin bayramla birlikte yeniden artırılması gerekiyor. Uzmanlar özellikle akşam saatlerinde yapılacak 30 dakikalık yürüyüşün fazla kalorilerin yağa dönüşmesini engellediğini belirtiyor.

Merdiven kullanmak, kısa yürüyüşler yapmak ve tatlı tüketimi sonrası hareket etmek kan şekeri dengesini korumaya yardımcı oluyor.

Uzmanlara göre Ramazan boyunca kazanılan sağlıklı beslenme farkındalığını bayramda tamamen bırakmak yerine sürdürmek mümkün. Bayramdan sonraki ilk hafta içinde vücudu kademeli olarak 3 ana ve 1–2 ara öğün düzenine geçirmek ise en doğru yaklaşım olarak gösteriliyor.

Sağlıklı, dengeli ve huzur dolu bir bayram geçirmek ise küçük ama doğru adımlarla mümkün

Araştırma, Hollanda İstatistik Kurumu (CBS), RIVM, Rutgers ve Soa Aids Nederland tarafından 2025 yılında Hollanda’daki yetişkinlerin sağlık ve yaşam tarzını inceleyen araştırma kapsamında yayımlandı.

Riskli cinsel ilişki en çok 20’li yaşlarda

Araştırmaya göre 2025 yılında Hollanda’da 16 yaş ve üzerindeki kişilerin yaklaşık yüzde 5’i riskli cinsel ilişki yaşadı. Bu oran özellikle 20’li yaşlardaki kişiler arasında daha yüksek.

Verilere göre geçen yıl 20’li yaşlardaki kişilerin yüzde 11’i, sabit bir partneri olmayan biriyle kondom kullanmadan cinsel ilişkiye girdi. Yaş ilerledikçe bu oran düşüyor. Araştırmacılar bunun, insanların yaş aldıkça daha çok sabit partnerle ilişki yaşamasından kaynaklandığını belirtiyor.

Erkekler daha sık korunmasız ilişkiye giriyor

Çalışma ayrıca erkeklerin, sabit partneri olmayan kişilerle korunmasız cinsel ilişkiye girme olasılığının kadınlara göre daha yüksek olduğunu gösteriyor.

Bu fark özellikle 20’li yaş grubunda belirgin. Bu yaş grubundaki erkeklerin yüzde 14’ü riskli cinsel ilişki yaşadığını belirtirken, kadınlarda bu oran yüzde 8 olarak kaydedildi.

En yaygın yöntemler: hap ve kondom

Araştırmaya göre Hollanda’da en yaygın doğum kontrol yöntemleri şunlar:

Doğum kontrol hapı: %27

Kondom: %27

Hormonlu spiral: %17

Bakır spiral: %5

Sterilizasyon: %2

Hap kullanımı son on yılda azaldı

Veriler, doğum kontrol hapının özellikle genç kadınlar arasında giderek daha az tercih edildiğini gösteriyor.

2015 yılında 30 yaş altındaki cinsel olarak aktif kadınların yüzde 55’i hap kullanırken, 2025’te bu oran yaklaşık yüzde 40’a geriledi. Araştırmaya göre hap kullanımı 30’lu ve 40’lı yaşlardaki kadınlar arasında da düşüş eğiliminde.

Uzmanlar, bu değişimin arkasında hormonal yöntemlere yönelik artan endişeler ve spiral gibi alternatif yöntemlerin daha fazla tercih edilmesi gibi nedenlerin olabileceğini belirtiyor.

Denetimlerden sorumlu kurum olan Sağlık ve Gençlik Bakım Müfettişliği (IGJ), söz konusu bakım evindeki koşulların “son derece endişe verici” olduğunu belirterek tesis için en yüksek uyarı seviyesini uygulamaya aldığı belirtildi.

“Tüm alarm işaretleri kırmızı”

Yerel basında yer alan haberlere göre denetçiler, huzurevinde yapılan incelemelerde yetersiz bakım, hijyen sorunları ve personel eksikliği gibi ciddi problemler tespit etti.

Raporda bazı sakinlerin uzun süre yardım beklediği, bazılarının ise yaşadıkları koşullar nedeniyle yaşamaktan vazgeçtiklerini söyledikleri aktarıldı.

Denetim kurumu, durumun bu nedenle “tüm alarm işaretlerinin kırmızı olduğu” bir noktaya ulaştığını belirtti.

Yetkililer müdahale etti

Denetçiler, bakım evinin yönetiminden acil iyileştirme planı hazırlamasını istedi. Kurum ayrıca gerekli adımların atılmaması halinde bakım evinin kapatılması veya yönetimin değiştirilmesi gibi daha sert önlemlerin de gündeme gelebileceğini bildirdi.

Hollanda’da yaşlı bakımı tartışması

Olay, Hollanda’da son yıllarda sık sık gündeme gelen yaşlı bakım hizmetlerinin kalitesi ve personel yetersizliği tartışmalarını yeniden alevlendirdi.

Hollanda’da yaşlı bakımı sektörü, denetim açısından büyük ölçüde Inspectie  Sağlık ve Gençlik Bakım Müfettişliği (Gezondheidszorg en Jeugd) tarafından izleniyor ve ciddi ihlal tespit edildiğinde kurumlar hakkında özel gözetim veya yaptırım uygulanabiliyor.

Uzmanlar, artan yaşlı nüfus ve bakım personeli eksikliğinin bakım evleri üzerindeki baskıyı artırdığı uyarısında bulunuyor.

Hollanda’nın bağımsız sağlık danışma kurumu Gezondheidsraad, önümüzdeki sonbahar ve bir sonraki sonbahar döneminde COVID-19 aşısının özellikle 70 yaş ve üzerindeki kişiler ile tıbbi risk grubunda bulunanlara sunulmasını önerdi. Daha önceki tavsiyede aşı 60 yaş ve üzerindeki kişiler için öneriliyordu.

Amaç ağır hastalığı önlemek

Hollanda’da 2023 yılından bu yana risk gruplarını korumak amacıyla her yıl COVID-19 için aşı kampanyası düzenleniyor. Sağlık Konseyi, hedef grupların güncellenip güncellenmemesi gerektiğini değerlendirmek üzere Sağlık Bakanlığı ile Refah ve Spor Bakanlığı tarafından görevlendirildi.

Konseyin değerlendirmesine göre son yıllarda COVID-19 kaynaklı enfeksiyon, hastaneye yatış ve ölüm sayıları azalmış olsa da hastalığın toplum üzerindeki yükü hâlâ diğer solunum yolu enfeksiyonlarından daha yüksek.

Risk 70 yaşından sonra belirginleşiyor

Araştırmalar, özellikle 2023 ve 2024 verilerine göre hastaneye yatış riskinin 70 yaşından itibaren belirgin şekilde arttığını gösteriyor. Bu nedenle aşının önerildiği yaş sınırının yükseltilebileceği belirtiliyor.

Diğer gruplar için öneri değişmedi

Konseyin diğer önerileri mevcut politika ile büyük ölçüde aynı kaldı. Buna göre:

Hassas hastalarla doğrudan temas eden sağlık çalışanlarına aşı sunulmalı

Ciddi hastalık veya ölüm riski yüksek olan kişiler aşılanmalı

Yetkililer, yeni önerinin önümüzdeki aşı kampanyalarının planlanmasında hükümet tarafından değerlendirileceğini belirtiyor.

2025 verilerine göre, kadınlar kendi sağlıklarını erkek akranlarına göre daha olumsuz değerlendiriyor ve kronik hastalıklardan daha çok etkileniyor. Migren, bağırsak sorunları, eklem iltihabı ve eklem aşınması kadınlarda erkeklere göre iki kat daha sık görülürken, istemsiz idrar kaçırma kadınlarda dört kat daha yaygın.

Zihinsel sağlıkta da cinsiyet farkı göze çarpıyor: Kadınların yüzde 47’si kaygı veya depresyon belirtileri yaşarken, bu oran erkeklerde yüzde 36. Öte yandan kalp ve damar hastalıkları erkeklerde daha sık görülüyor; erkeklerin yüzde 4’ü hayatlarında en az bir kalp krizi geçirmişken, bu oran kadınlarda yüzde 2.

Doktora başvuru oranları da farklılık gösteriyor. 2025’te kadınların yüzde 72’si aile hekimine başvururken, erkeklerde bu oran yüzde 66. Kadınlar ayrıca uzman hekim, fizyoterapist ve ruh sağlığı hizmetlerinden de daha sık faydalanıyor.

Zaandam Hastanesi kadın sağlığı uzmanı ve doğum-ginekoloji Neriman Bayram, kadınların sağlık şikayetlerinin genellikle daha az ciddiye alındığını veya kadınların böyle bir algıya sahip olduğunu belirtiyor. Nap, kadınların uzun süre şikayetleriyle yaşamak zorunda kaldığını, kadınlara özgü durumlar ve geçmişte erkekler üzerinde yapılan araştırmalar nedeniyle bazı hastalıkların kadınlarda daha geç tanındığını söylüyor.

Bayram, “Kadınlar erkeklerden farklıdır ve bazı hastalıklar farklı şekilde ortaya çıkar. Tıbbi camianın bu farklara dikkat etmeye devam etmesi çok önemli” diyor.

CBS’nin sağlık eğilimlerine ilişkin araştırmasına göre fiziksel sağlıkta yaşanan gerileme en çok 25-65 yaş arasındaki kişilerde görülüyor. Ruh sağlığı alanında ise özellikle genç yetişkinler ve otuzlu yaşlardaki bireyler dikkat çekiyor. Psikolojik sorunlardaki artışın en yüksek olduğu grup 18-45 yaş arası.

Bu durumun çalışma hayatına da doğrudan yansıdığı belirtiliyor. Fiziksel sağlık sorunları nedeniyle iş veya eğitim gibi günlük faaliyetlerde kısıtlandığını söyleyenlerin oranı 2001’de yüzde 18 iken, 2024’te yüzde 23’e yükseldi.

Ayrıca giderek daha fazla kişi, depresif ya da kaygılı hissetmek gibi duygusal sorunlar nedeniyle işte daha az verimli olduğunu ifade ediyor. 12 yaş ve üzeri nüfusun genelinde fiziksel sağlığını “iyi değil” olarak değerlendirenlerin oranı da artış gösterdi. Bu oran 2001’de yüzde 29 iken 2024’te yüzde 36’ya çıktı.

Yaşlılarda tersine bir eğilim

Çalışma çağındaki kesimdeki olumsuz tabloya karşın 75 yaş üzerindeki kişilerde farklı bir eğilim görülüyor. Bu yaş grubunda fiziksel sağlık göstergeleri iyileşme kaydediyor.

Araştırmaya göre 75 yaş üzerindekiler daha uzun süre sağlıklı kalıyor ve günlük temel faaliyetlerde kısıtlılık yaşayanların oranı milenyumun başından bu yana azaldı. Kendi sağlık durumunu “iyi” veya “çok iyi” olarak değerlendiren 75 yaş üzerindekilerin oranı 2014’te yüzde 53 iken 2024’te yüzde 58’e yükseldi.

Aynı dönemde 20-65 yaş grubunda ise bu oranın düştüğü görülüyor.

Yaşam tarzı etkili olabilir

Uzmanlara göre sağlık durumundaki kötüleşmenin nedenlerinden biri yaşam tarzındaki değişimler olabilir. Hollanda’da sigara kullanımı önemli ölçüde azalmasına rağmen fazla kilo oranı yükseldi.

2001’de nüfusun yüzde 33’ü sigara içerken bu oran 2024’te yüzde 17’ye geriledi. Buna karşılık 12 yaş üzerindeki kişilerin yaklaşık yarısı – yüzde 48’i – fazla kilolu. Obezite oranı da aynı dönemde yüzde 9’dan yüzde 15’e çıktı.

Fazla kilonun yalnızca fiziksel hastalıklarla değil, depresyon gibi ruhsal sorunlarla da bağlantılı olduğu biliniyor.

Sağlık çalışanları da risk altında

Mesleğin niteliği de ruh sağlığını etkileyebiliyor. Dünya Sağlık Örgütü’nün (WHO) Avrupa bölgesinde yaptığı bir araştırmaya göre Avrupa’da her üç doktor ve hemşireden biri depresif belirtiler gösteriyor.

Araştırma ayrıca yaklaşık her yedi sağlık çalışanından birinin ölüm üzerine düşündüğünü ortaya koydu.

Hollanda’daki oranlar Avrupa ortalamasının altında olsa da yine de dikkat çekici. Ülkede sağlık çalışanlarının yaklaşık yüzde 20’sinin depresyon yaşadığı, yüzde 10’a yakınının ise “pasif intihar düşünceleri” bildirdiği belirtiliyor.

Araştırmacılar, bulguların Avrupa’da sağlık sistemlerine ve çalışanlarına uzun yıllar yeterli yatırım yapılmamasının sonuçlarını gösterdiğini belirtiyor. Buna göre doktorlar ve hemşireler, ruh sağlıklarını olumsuz etkileyebilecek çalışma koşullarıyla karşı karşıya kalabiliyor.

Sağlık riskleri

Sağlık bilimcileri, araştırma sonuçlarının kendilerini şaşırttığını belirtti: “Ne kadar çok şeker tüketilirse, obezite ve tip 2 diyabet riski de o kadar artıyor.” Şu anda her yedi çocuktan biri fazla kilolu.

Araştırmaya göre, haftada 90 küp şeker tüketen gençler yalnızca gazlı içeceklerden, Dünya Sağlık Örgütü’nün (WHO) önerdiğinden çok daha fazla şeker alıyor. WHO’nun en katı tavsiyesine göre, 12 yaşında, orta düzeyde aktif bir kız çocuğu haftada en fazla 44 şeker küpü tüketmeli. 16 yaşında, çok aktif bir erkek içinse maksimum 79 küp.

Gazlı içeceklerin kaynağı

Araştırmada gazlı içecekler yalnızca klasik sodalarla sınırlı değil; meyve suları, limonadeler, buzlu çaylar, spor ve enerji içecekleri de kapsanıyor. 

Gençlerin çoğu içeceklerini süpermarketlerden temin ediyor. Katılımcıların büyük bölümü, 330 ml’lik bir kutunun fiyatı 3 euroyu geçerse gazlı içecek satın almayacağını belirtti. Araştırmada, evde gazlı içecek bulunmasının da gençleri tüketmeye teşvik ettiği, ancak ebeveynlerin alım davranışını değiştirmek için ne yapılması gerektiği araştırılmadı.

Akıllı şeker vergisi çağrısı

Kabinet-Jetten, 2030 itibarıyla şeker vergisi uygulamayı planlıyor. Ancak araştırmacılar, şekerli içeceklerin şimdiden ekstra vergilendirilmesini öneriyor. Öneriye göre, içeceğin içerdiği şeker miktarı vergiyi belirleyecek; şeker miktarı arttıkça vergi de artacak.

Araştırmacılar, bu uygulamanın iki yönde etkili olacağını belirtiyor: üreticiler ürünlerindeki şeker miktarını azaltmaya teşvik edilecek ve tüketiciler daha sağlıklı seçimler yapmaya yönlendirilecek.

Fransız kamu yayıncısı Radio France’ın araştırmasının ardından yapılan açıklamaya göre, bebek ay başında Montpellier kentinde hastaneye kaldırıldı. Bebeğin kontamine olduğu düşünülen mama tükettikten sonra rahatsızlandığı bildirildi.

Üç bebek hayatını kaybetti

Fransa’da şu ana kadar, cereulide ile kirlenmiş olabileceği değerlendirilen mama nedeniyle üç bebeğin hayatını kaybettiği, en az 14 bebeğin de hastaneye kaldırıldığı belirtiliyor. Ancak Sağlık Bakanlığı, soruşturmanın sürdüğünü ve henüz doğrudan bir nedensellik bağının kurulmadığını vurguluyor.

Belçika’daki bir laboratuvar tarafından Fransa devleti adına yapılan analizlerde, hastalanan bir bebeğin dışkısında Avrupa ve Fransız sağlık otoritelerinin belirlediği güvenli sınırın oldukça üzerinde cereulide tespit edildi. Bakanlık, bu bulgunun bebeğin toksine maruz kaldığını doğruladığını ve gözlemlenen semptomları muhtemelen açıkladığını bildirdi.

Danone markası gündemde

Söz konusu bebeğin, Danone’a ait Gallia Calisma markalı bebek mamasını tükettikten sonra Şubat başında hastaneye kaldırıldığı açıklandı. Bakanlık, ürünün doğrudan sebep olup olmadığının henüz kesinleşmediğini ve ayrıntıların paylaşılmayacağını belirtti.

Geri çağırmalar ve dava süreci

Olay, iki ay önce İsviçre merkezli gıda devi Nestlé’nin cereulide tespit edilen bazı bebek maması partilerini geri çağırmasıyla gündeme gelmişti. Ardından Belçika ve Hollanda dahil birçok ülkede, Nestlé ve Danone ürünleri için geri çağırma kararları alındı.

Hollanda’da Gıda ve Tüketici Ürünleri Güvenliği Kurumu (NVWA) tarafından yapılan incelemelerde numunelerde toksik maddeye rastlanmadığı açıklandı.

Fransa’da ise 24 aile, bebek maması üreticileri ve devlete karşı dava açarak bağımsız bir soruşturma talep etti. Cereulide maddesinin ciddi sindirim sorunları, karın ağrısı ve kusmaya yol açabildiği belirtiliyor. Soruşturma devam ediyor.

Formaldehit tehlikesi

UF-schuim, purschuim (poliüretan köpük) ile karıştırılmamalı. İçerdiği formaldehit, Hollanda’da “Zeer Zorgwekkende Stoffen” (ZZS – Çok Endişe Verici Maddeler) listesinde yer alıyor. Bu madde kanserojen ve DNA’ya zarar verebiliyor.

Araştırmaya göre, en az yedi farklı lokasyonda yaşayan insanlar ciddi sağlık şikâyetleri bildirdi. Ölçülen formaldehit seviyeleri bazı yerlerde o kadar yüksekti ki, GGD (yerel sağlık otoritesi) bazı ev sahiplerine evlerini hemen boşaltmaları tavsiyesinde bulundu. Bazı evler yıllardır oturulamaz durumda.

GGD’den acil yasak çağrısı

GGD Utrecht konuyla ilgili olarak, “GGD olarak şimdi yasaklama zamanı geldi” açıklamasını yaptı. Uzmanlar, GGD’nin artan sağlık şikâyetlerini kayda aldığını ve halk sağlığı açısından acilen önlem alınması gerektiğini vurguladı.

Uzmanlar, UF-schuim ile ilgili sorunların büyüklüğü ve yaygınlığı nedeniyle hem mevcut binalarda hem de yeni inşaatlarda kullanımı derhal durdurulması gerektiğini belirtiyor.

Yetkili kurum daha önce “onlarca” şikayetten söz etmişti. Ancak son veriler, sayının önemli ölçüde yükseldiğini gösteriyor.

Uluslararası geri çağırmalar

Geri çağırma kararları, aralarında Nestlé’nin de bulunduğu bazı üreticilerin ürünlerini kapsıyor. Söz konusu bebek mamaları, cereulide adı verilen ve kusma ile ishale yol açabilen toksik bir maddeyi içerebileceği şüphesiyle onlarca ülkede, Hollanda dahil, piyasadan çekildi.

Benzer şekilde Danone ve Lactalis de bazı bebek sütlerini raflardan topladı.

Artan şikayetler üzerine bazı kreş ve çocuk bakım merkezleri önlem aldı. Stoklarında bulunan toz mamalar, geri çağırma kapsamında olmasa dahi, tedbir amaçlı olarak bebeklere verilmemeye başlandı.

Soruşturmalar sürüyor

NVWA, birden fazla soruşturmanın devam ettiğini bildirdi. Özellikle geri çağırma kapsamında olmayan ürünlere ilişkin yapılan bildirimler ek incelemeye alınıyor.

Olası yaptırımlar ya da yeni önlemler konusunda ise kurumdan net bir açıklama yapılmadı. Bir NVWA sözcüsü, “Buna ilişkin şu anda bir değerlendirme yapmak mümkün değil; atılacak adımlar bulgulara bağlı olacak” dedi.

Yetkililer, incelemelerin sürdüğünü ancak henüz kesin sonuçlara ulaşılmadığını belirtiyor.

Geçen hafta her 100 bin kişiden 68’i grip şikâyetleriyle aile hekimine başvurdu. Ülkede geçen haftadan bu yana resmi olarak “grip salgını” ilan edilmiş durumda. Bir salgından söz edilebilmesi için art arda iki hafta boyunca her 100 bin kişide en az 46 grip vakasının tespit edilmesi gerekiyor.

Bir önceki hafta bu sayı 62 olarak kaydedilmişti. RIVM, yeni hesaplamalar doğrultusunda o haftaya ait veriyi bir miktar yukarı yönlü revize etti.

Geçen yıla göre daha geç başladı

Bu yılki grip dalgası, geçen yıla kıyasla biraz daha geç başladı. Geçen yıl salgının zirvesi şubat ayı başında görülmüş, o dönemde her 100 bin kişiden 100’ü grip şikâyetiyle doktora başvurmuştu.

Yetkililer, özellikle risk grubundaki kişilerin belirtiler göstermesi halinde vakit kaybetmeden sağlık kuruluşlarına başvurması çağrısında bulunuyor.

Bu oran, 2020’de yapılan bir önceki ölçümle neredeyse aynı seviyede. Covid-19 salgını öncesindeki 2019 yılında da oran yaklaşık yüzde 60 düzeyindeydi.

Ülke çapında protesto

2024 yılında sağlık çalışanları, ülke genelinde iki dakikalık iş bırakma eylemi düzenleyerek şiddeti protesto etti. Eylem, Heerlen kentinde ruh sağlığı hizmetlerinde (GGZ) çalışan bir görevlinin bıçaklanarak öldürülmesinin ardından yapılmıştı.

Son yıllarda hastaneler, personeline yönelik saldırgan davranışlara karşı daha sıkı önlemler almaya başladı. Çalışanların şiddet vakalarını bildirebileceği ihbar hatları kuruldu, bazı kurumlarda güvenlik görevlisi sayısı artırıldı.

Konu, parlamentonun alt kanadı olan Temsilciler Meclisi'nde de defalarca gündeme geldi. 2023’te çocuk ve gençlik bakımında şiddet, 2024’te acil servis hekimlerine yönelik saldırılar ve 2025’te sağlık çalışanlarına yönelik şiddetle ilgili soru önergeleri verildi. Hükümet ayrıca geçen yıl “Blijf jezelf, tel even tot 11” (Kendin ol, 11’e kadar say) adlı bir farkındalık kampanyası başlattı. Ancak tüm bu adımlar, sektördeki şiddet oranlarını düşürmeye yetmedi.

En yaygın şiddet türü sözlü saldırı

CBS’nin anketine göre şiddetle karşılaştığını belirten çalışanların neredeyse yarısı bağırma ve hakaret gibi sözlü saldırılara maruz kaldı. Yaklaşık dörtte biri zorbalık davranışlarıyla karşılaştığını bildirirken, her beş çalışandan biri fiziksel saldırıya uğradığını ifade etti. Tehdit veya yıldırma ise çalışanların yaklaşık yüzde 10’u tarafından dile getirildi.

En yüksek oranlar, engelli bakımı ve ruh sağlığı hizmetlerinde görev yapan sosyal hizmet uzmanları ile grup ve yaşam destek personelinde görüldü. Bu meslek grubunda çalışanların yaklaşık yüzde 80’i saldırgan davranışlarla karşılaştığını bildirdi. Bakım personeli ise görece daha sık cinsel taciz ve fiziksel saldırıya maruz kalıyor. Sosyal hizmet uzmanları ve psikologlar gibi uzmanlar ise daha çok tehdit ve ayrımcılıkla karşılaştıklarını belirtiyor.

Erkekler daha sık tehdit ediliyor

Sağlık ve sosyal hizmet sektöründe çalışan kadın ve erkeklerin şiddetle karşılaşma oranı genel olarak benzer. Ancak şiddetin türünde farklılıklar bulunuyor. Erkek çalışanlar daha sık tehdit veya yıldırma —örneğin takip edilme (stalking), şantaj, tehdit mektupları ya da aile üyelerine yönelik tehditler— ile karşılaştıklarını bildiriyor.

Kadın çalışanlar ise daha sık cinsel tacize maruz kalıyor. Bu kapsamda ıslık çalma, cinsel içerikli sözler, bakışlar, fiziksel temas, hatta cinsel saldırı gibi vakalar yer alıyor. Ayrıca genç çalışanların, yaşlı meslektaşlarına kıyasla daha sık saldırgan davranışlara maruz kaldığı belirtiliyor.

Yüksek iş yükü de risk faktörlerinden biri olarak öne çıkıyor. İş yükünü fazla bulan çalışanların yüzde 68’i şiddetle karşılaştığını bildirirken, iş yükünü “iyi” olarak değerlendirenlerde bu oran yüzde 54 seviyesinde.

Meslektaş kaynaklı sorunlar

Ankete göre sorun yalnızca hasta ve hasta yakınlarından kaynaklanmıyor. Çalışanların yaklaşık üçte biri, meslektaşları veya yöneticilerinden de olumsuz davranış gördüğünü belirtiyor. Bu durum çoğunlukla hakaret, dışlama, alay etme ve dedikodu gibi zorbalık biçimlerinde ortaya çıkıyor.

Buna karşın şiddetle karşılaşan çalışanların işlerine yönelik bağlılık düzeyinin, bu tür olaylar yaşamayanlarla benzer olduğu ifade ediliyor. Ancak psikolojik yıpranma daha yüksek: Şiddete maruz kalanların yüzde 19’u kendini tükenmiş hissettiğini belirtirken, bu oran şiddet yaşamayanlarda yüzde 12’de kalıyor. Ayrıca bu çalışanlar işlerinde daha sık hayal kırıklığı yaşadıklarını dile getiriyor.

Uyuz, çıplak gözle görülemeyen bir parazit olan uyuz akarı nedeniyle ortaya çıkıyor. Enfeksiyon, kısa süreli temasla olabileceği gibi, kıyafetler veya yatak çarşafları aracılığıyla da bulaşabiliyor.

Scabiës crustosa formunda vücutta kabuklar oluşuyor ve bu kabuklar akarla dolu oluyor. Ayrı düşen deri parçacıkları da akar içerebildiğinden oldukça bulaşıcı kabul ediliyor. Başlıca şikâyet ise şiddetli kaşıntı.

Önleyici tedbirler

Hasta ile temas eden diğer hastalar ve sağlık çalışanları, durum hakkında mektup veya telefon yoluyla bilgilendirilldi önleyici tedavi konusunda tavsiyeler yapıldı.

Hastane, diğer hastalar ve ziyaretçiler için herhangi bir risk olmadığını vurgulayar, her ihtimale karşı dikkatli olunması gerektiği uyarısında bulundu.

Flevoziekenhuis yetkilileri, “Hastaneye güvenle gelebilirsiniz” açıklamasında bulundu.