Hollanda’da Emeklelik Yaşında Artış Planı: Plan Yürürlüğe Girerse İşte Oluşan Yeni Tablo......

Hollanda’da Demokratlar 66 (D66), Özgürlük ve Demokrasi için Halk Partisi (VVD) ile Hıristiyan Demokratlar Birliği'nin (CDA) planına göre devlet emeklilik yaşı (AOW) önümüzdeki yıllarda artacak. Planın hayata geçmesi halinde, özellikle 60 yaşın altındaki kesimler için emeklilik yaşı belirgin şekilde yükselecek.

Öneriye göre AOW yaşı, 2033’ten itibaren yaşam beklentisiyle bire bir ilişkilendirilecek. Bu da ortalama yaşam süresindeki her bir yıllık artışın, emeklilik yaşına da doğrudan yansıtılması anlamına geliyor. Mevcut sistemde AOW yaşı, yaşam beklentisindeki artışa kıyasla daha yavaş yükseliyor ve her bir yıllık artış için sekiz aylık bir gecikme uygulanıyor.

Planın yürürlüğe girmesi durumunda, günümüzün 20’li yaşlarındaki bireyler için AOW yaşının 72’ye yaklaşabileceği belirtiliyor. Hollanda İstatistik Kurumu CBS verilerine göre, bugün 65 yaşında olan bir kişi ortalama 85 yaşına kadar yaşıyor. Bu rakamın 2068 yılında 90 yaşın üzerine çıkması bekleniyor.

Tasarruf hedefi: 2,7 milyar euro

Hükümetin hedefi, AOW yaşının daha hızlı artırılmasıyla yıllık yaklaşık 2,7 milyar euro tasarruf sağlamak. Söz konusu plan, bugün Hollanda Parlamentosu’nda (Tweede Kamer) görüşülüyor.

Merkezi Planlama Bürosu (CPB), kamu yayıncısı NOS’un yaptığı hesaplamaları “tanıdık” bulduğunu açıkladı. CPB, seçim sürecinde benzer bir düzenlemenin etkilerini incelemişti. Ancak mevcut koalisyon anlaşmasının mali sonuçları henüz resmen hesaplanmış değil.

Uzmanlar uyarıyor

Pensiyon düşünce kuruluşu Netspar’a bağlı ekonomi profesörleri, yapılan hesaplamaların mevcut yaşam beklentisi verilerine dayandığını vurguluyor. Profesörler, pandemi gibi olağanüstü gelişmelerin veya tıbbi atılımların bu beklentileri önemli ölçüde değiştirebileceğine dikkat çekiyor.

Covid-19 salgını sırasında 2020 yılında yaşam beklentisi kısa süreliğine düşmüş, ancak daha sonra yeniden eski seviyesine dönmüştü.

AOW sistemi nasıl işliyor?

Hollanda’da AOW, ilk kez 1956 yılında 65 yaşını dolduranlara devlet tarafından bağlanan temel emeklilik maaşı olarak yürürlüğe girdi. Bugün bu yaş 67’ye yükselmiş durumda. 2028 yılında ise AOW yaşı üç ay daha artırılacak; bu düzenleme halihazırda yasalaşmış durumda.

Mevcut uygulamada yalnız yaşayan bir kişi aylık 1558 euro AOW alırken, birlikte yaşayanlar kişi başı 1068 euro alıyor. AOW sistemi 2001 yılına kadar tamamen çalışanların ödediği primlerle finanse edilirken, artan emekli sayısı ve azalan çalışan nüfus nedeniyle devlet bütçesinden ek kaynak aktarılmaya başlandı.

Doğum Tarihine Göre AOW (Devlet Emekliliği) Yaşı

(Mevcut durum ve planlanan değişiklik)